مراقبت از سگ بيمار - برنامه چكاب سگها

[peta]

مراقبت ازيک سگ بيمار
براي مراقبت از يک سگ بيمار بهتر است که او را پيوسته در اتاقي قرار دهيم که درجه حرارت آن درحدود 25-20 باشد . بهتر است از راه رفتن حيوان پيشگيري شود . بهتر آن است که با استفاده از روزنامه بستر مناسبي براي حيوان پديد آورد . به اين ترتيب علاوه بر مراقبت مناسب از يک حيوان بيمار به راحتي مي توان اين روزنامه ها را سوزاند و يا تعويض کرد . چنانچه از چند سگ در يک مکان نگهداري مي شود بهتر است که از تماس سگهاي سالم با سگ بيمار اجتناب شود .


گاهي اوقات به علت جراحاتي که در بدن وجود دارد و منجر به خارش ، سوزش و دردهاي خفيف مي شود . حيوان سعي مي کند که با خاراندن ، ليسيدن ، ماليدن ، پنجه زدن و حتي گاز گرفتن اين احساس را برطرف نمايد و در اين بين صدمات جدي تري را به مرور زمان به خود وارد مي سازد . مثلا آنچنان يک زخم را مي ليسد که التيام آن مختل مي شود يا چنان خود را مي خاراند و يا پنجه مي زند که بدن خود را زخمي مي سازد .


براي اجتناب از ليسيدن يا گزيدن بدن مي توان سر را با استفاده از گردن بند اليزابت مقيد ساخت .

براي مقيد کردن پنجه ها به منظور پيشگيري از وارد آوردن صدمه به بدن مي توان اقدام به باندپيچي کردن پنجه ها نمود .


اقدامات و مراقبت هاي پيشگيري کننده
ما در زمانه اي زندگي مي کنيم که بسياري از بيماري هاي خطرناک را مي توان با واکسيناسيون پيشگيري نمود . سگها مي بايست به وسيله واکسنها ايمن شوند و ساليانه واکسن هاي يادآور را دريافت نمايند . کنترل انگل ها نيز به مراقبت هاي خاصي نيازمند است تا اولا سگ از وجود انگل ها خلاصي يابد و در ثاني بهداشت انساني نيز به مخاطره نيفتد .




نحوه و زمان واکسيناسيون
بيماريهاي خطرناک نظيرهاري ، ديستمپر ، پاروو ويروس ، هپاتيت و لپتوسپيروز را مي توان با واکسيناسيون منظم درسگها پيشگيري نمود . اين پنج بيماري بي نهايت خطرناک بوده و مي توانند باعث مرگ سگها گردند و برخي از آنها نظير هاري و لپتوسپيروز به انسان سرايت مي کند . اولين سن واکسيناسيون 2/5 الي 3 ماهگي است و درخلال چند هفته و براساس تقويم واکسيناسيون ايمن سازي توله ها کامل مي شود .


سپس مي بايست که به طورساليانه واکسن هاي يادآور را نيز تزريق نمود . تقويم واکسيناسيون توله ها درجدول ذيل درج گشته است و چنانچه واکسيناسيون سگهاي بالغ به هر دليلي صورت نگرفته است مي بايست که در اولين فرصت نسبت به انجام آن اقدام نمود .

[peta]

انگل هاي داخلي

کرمهاي گرد :
کرمهاي گرد به خصوص آسکاريس ها درتوله ها بسيار شايع هستند . اکثر توله هاي آلوده نشانه باليني را نشان نمي دهند . اما ميليونها تخم آلوده کننده به وسيله آنها در محيط پراکنده مي شود که مي تواند براي ساير سگها و اطفال خطرناک باشد .

اين کرمها شبيه به يک رشته ماکاروني سفيد رنگ صاف يا فرخورده هستند و طولي درحدود 2 الي 8 سانتي متردارند . دامپزشک با تجويز داروهاي ضد کرم گرد به دفع اين انگل ها اقدام خواهد نمود .

کرمهاي پهن :
قطعاتي از کرمهاي پهن ممکن است که در موهاي اطراف مخرج در آشيانه يا در مدفوع قابل مشاهده باشند . بندهاي زنده اين انگل سفيد و يا سفيد مايل به کرم بوده پهن هستند و انقباضاتي را نشان مي دهند . بندهاي مرده زرد رنگ بوده و کدر مي شوند و از لحاظ ظاهري شبيه به دانه هاي برنج هستند .

سگ هاي آلوده اغلب نشانه اي ندارند ولي ممکن است کاهش وزن داشته و يا به صورت اتفاقي به اسهال مبتلا شوند . يکي از کرم هاي پهن به نام اکينوکوکوس گرانولوزورس انگل بسيار کوچکي است که تخم آن مي تواند در پستانداران و از جمله انسان به بيماري منجر شود که به نام کيست هيداتيد مشهور است .

انگل بالغ در روده سگها زندگي مي کند . تخم اين انگل به وسيله مدفوع به محيط خارج راه مي يابد . خورده شدن تخم اين انگل به طور اتفاقي و به وسيله ساير پستانداران باعث مي گردد که در اعضاء مختلف بدن آنها از جمله کبد ، طحال و ريه ها اين کيست به وجود آيد .

از آنجائي که سگها با خوردن اين کيست ها به شکل بالغ کرم مبتلا مي گردند (و اين چرخه تکرار مي گردد) توصيه مي شود که از مصرف ضايعات کشتارگاهي آلوده به خصوص ريه ها (جگرسفيد) و کبدهاي مبتلا در تغذيه سگها به هيچ عنوان استفاده نشود . ايجاد بيماري کيست هيداتيک در انسان خطرناک بوده و درمان آن به دشواري و با عمل جراحي صورت مي گيرد .

با تجويز داروهاي ضد انگل خاص که بر عليه اين کرم موثر هستند مي توان از بروز انگل در سگ و به دنبال آن وقوع کيست هيداتيک در انسان و ساير پستانداران پيشگيري نمود .

[peta]

انگل هاي خارجي

کک :
ککها انگل هاي خونخوار هستند بنابراين گزش و تغذيه آنها از خون باعث خارش و عفونت پوست و کم خوني مي گردد . به علاوه مي توانند ناقل برخي ازکرمهاي پهن باشند . سگهاي مبتلا به کک ممکن است دچار موريزي شوند . بخصوص نواحي پشت و گردن و داخل رانها بيشتر مبتلا مي گردند .

ککها مي توانند به بدن انسان نيز حمله نموده و اقدام به خونخواري نمايند . به علاوه واکنش هاي ازدياد حساسيتي که نسبت به کک ايجاد مي گردد در سگها شايع مي باشد . اين بيماري باعث خارش شديد و عفونت پوست مي گردد . اگرچه ککها فاقد بال هستند ولي مي توانند که به خوبي جهش نمايند . ککها را مي توان با جستجوي موها مشاهده کرد که به سرعت راه مي روند .

نشانه ديگري که حاکي از وجود ککها است مشاهده ذرات سفيد و سياه رنگ کوچکي است که در واقع تخم يا مدفوع ککها هستند . اين تخم ها به پوست چسبندگي ندارند و به سادگي در آشيانه و هرجائي که سگ رفت و آمد مي کند پخش مي شوند و درمدت 8 الي 10 روز به لارو کک تبديل مي شوند .

همين مسئله است که ريشه کني کک را از منزل و محيط با دشواري روبرو مي سازد . زيرا تخم ککها در همه جا پخش مي گردند . کک هايي را که بر روي بدن حيوان باشند به راحتي مي توان با مصرف داروهاي حشره کش و سموم مخصوص شستشوي حيوانات نابود کرد . اما چنانچه محيط دام سمپاشي نگردد به زودي تخم هاي انگل بازشده و ککهاي جديد باعث آلودگي مجدد دام خواهند شد .


با استفاده از جاروبرقي مي توان کف منزل و قالي ها را به خوبي پاکسازي کرد . شستن يا سوزاندن کف بستر نيز اثرات مثبتي دارد . براي مناطق بزرگ يا آلودگي هاي جدي تر نيز مي توان با مواد حشره کش متعارف اقدام به سمپاشي نمود .


کنه :
کنه ها باعث کم خوني ، فلجي ناشي ازکنه و بيماريهاي خطرناک ديگري مي شوند . در صورتي که در شرايط جغرافيائي مرطوب زندگي مي کنيد يا سگ خود را در مسافرت به آنجا مي بريد ، مي بايست که بدن دام به صورت روزانه بازبيني گشته و کنه هاي موجود را از سطح بدن جدا نمود .

بهترين راه براي نابود کردن کنه ها اين است که چنانچه تعداد آنها کم مي باشد در ابتدا سطح آنها را به وسيله الکل آغشته نمائيد . سپس کنه را محکم به وسيله يک موچين يا پنس گرفته و به طور عمودي به سمت خارج بکشيد . پس از خارج کردن کنه آن را به وسيله آتش يک کبريت بسوزانيد . هيچگاه سعي نکنيد که کنه متصل به بدن را بسوزانيد !

در صورتي که تعداد کنه ها زياد باشد مي توانيد که از داروهاي حشره کش و سموم مخصوص استفاده نمائيد . در استفاده از اين داروها حتما به بروشور و دستورالعمل آن توجه نمائيد .


شپش :
شپش باعث خارش شديد و پوسته پوسته شدن پوست مي گردد . اين موجودات با تماس مستقيم منتقل مي شوند . تخم هاي شپش به موهاي بدن مي چسبد و لاروهاي آن نيز در همان جا از تخم خارج مي گردند . برخي از شپش ها خونخوار بوده و باعث کم خوني مي شوند . شپش ها را نيز مي توان با سموم حشره کش مناسب نابود کرد .


جرب :
جربها نوعي از انگل هاي بندپا مي باشند که با چشم غيرمسلح ديده نمي شوند . انواع مختلفي از اين بندپايان در سگ وجود دارند که در نواحي مختلف بدن ايجاد بيماري مي نمايند . اين بيماريها را در لفظ معمول گال مي نامند .


جرب گوش :
در داخل مجراي شنوائي سگها زندگي مي کند . چنين سگي مرتبا سر خود را تکان مي دهد و گوش خود را مرتبا مي خاراند و شما مي توانيد که ترشحات مومي سياه رنگي را در داخل گوش مشاهده کنيد .

[peta]

سيستم ادراري شامل کليه ها ، حالبها ، مثانه و مجراي ادرار است . عضو اصلي در اين مجموعه کليه ها هستند که ميزان آب و مواد معدني بدن را در حال تعادل نگه مي دارند و با دفع مواد زائد در برقراري تعادل محيط داخلي بدن کمک مي نمايد .نشانه هايي که دلالت برمشکلات ادراري دارند به شرح زيرمي باشد :

- عطش زياد و افزايش ادرار وجود خون يا چرک در ادرار
- تلاش براي ادرارکردن استفراغ
- دفع ادرار به صورت مکرر و حجم کم وضعيت غير طبيعي بدن
- ناتواني در دفع ادرار کاهش اشتها
- عدم کنترل بر دفع ادرار کاهش وزن


سنگ مثانه :
سنگ مثانه درسگها نسبتا شايع است . برخي از نژادها ازجمله پکينز ، داشهوند و کاکراسپانيل استعداد بيشتري نسبت به ساير نژادها در تشکيل سنگ دارند . برخي ديگر نظير دالماسين داراي يک نقص ارثي هستند که آنها را نسبت به تشکيل سنگ ادراري مستعد مي سازد . در سگهاي نر معمولا سنگها وارد مجراي ادرارشده و در آنجا باعث انسداد مي گردند .


نشانه هاي سنگ مثانه عبارتند از تلاش براي ادرار کردن و دفع مکرر ادرار و حجم کم و وجود خون در ادرار در اثر عدم ادرار کردن به انسداد مجراي ادرارمشکوک مي شويم . سنگ مثانه مي تواند در اثر عفونت مثانه ايجاد شود . بنابراين درمان عفونت لازم و ضروري است . سنگها را مي بايست به طريقه جراحي از داخل مثانه خارج نمود . مداواي داروئي و اصلاح جيره مي توانند از تشکيل مجدد سنگ پيشگيري کنند .