توضيح كلي:
پسيتاكوز (تب طوطي؛ اورنيتوز) نوعي پنوموني (ذات الريه ) عفوني
منتقله از پرندگان
علايم شايع:
تب و لرز
احساس ناخوشي عمومي
بي اشتهايي
سرفه بدون خلط كه بسمت سرفه با خلط گاهگاهي با رنگ غيرطبيعي پيشرفت
مي كند.
كوتاهي نفس
علل:
عفونت ناشي از ميكروب كلاميديا پسيتاسي .
پسيتاكوز در پرندگان گونه پسيتاسين (طوطيها، قناريها و برخي مرغان
دريايي ديده مي شود. ميكروبها از طريق استنشاق هواي حاوي اين
ميكروب يا آسيب پوستي ناشي از نوك زدن يا گاز گرفتن پرنده مبتلا به
انسان منتقل مي شود. دوره نهفتگي بيماري پس از تماس با ميكروب 3-1
هفته است.
عوامل افزايش دهنده خطر:
تماس با پرندگان به خصوص در باغ وحش ها، پرنده فروشيها يا مزارع
پيشگيري:
از غبار حاوي پر يا فضولات قفس پرندگان دوري كنيد.
از نگهداري پرندگان بيمار خودداري كنيد. پرندگان گروه پسيتاسين كه
از كشورهاي ديگر وارد شدهاند بايد به مدت 45 روز با غذاي آغشته با
كلراتتراسيكلين درمان شوند. اين كار ميكروبها را از خون و مدفوع
پرنده حذف مي كند.
عواقب مورد انتظار:
معمولاً با تشخيص و درمان زودرس در عرض 14-7 روز بهبود مي يابد.
بدون درمان تب 3-2 هفته باقي مانده و سپس به آهستگي شروع به كاهش
مي كند.
عوارض احتمالي:
پنوموني شديد يا كشنده
اصول كلي:
-تشخيص بر اساس علايم بيماری وسابقه تماس با پرندگان مطرح مي گردد.
براي تأييد تشخيص نمونه خون يا خلط بيمار در بدن موش، تخم مرغ يا
بافت كشنده داده مي شود و با به دست آمدن ميكروب از كشت تشخيص
تأييد مي گردد.
- آزمايشهاي خون و كشت خلط نيز كمك كننده است.
- راديوگرافي ريه
- درمان شامل درمان دارويي و مراقبتهاي حمايتي از جهت علايم بيمار
ميباشد.
- براي جلوگيري از انتقال بيماري به ديگران از طريق سرفه و خلط
بيمار بايد بيمار جدا از ديگران مراقبت شود.
- براي مرطوب كردن هوا و در نتيجه رقيقتر شدن ترشحات ريوي از يك
دستگاه مرطوب كننده و اولرتاسونيك با بخار سرد استفاده كنيد. درون
سدتگاه تنها آب خالص بريزيد و از ريختن دارو درون آن خودداري كنيد.
دستگاه را هر روز تميز كنيد.
- از يك بالشتك گرم كننده يا كمپرس گرم و مرطوب بر روي قفسه سينه
براي تخفيف درد استفاده كنيد.
- ار استعمال دخانيات خودداري كنيد
داروها:
تتراسيكلين (نوعي آنتي بيوتيك) به مدت حداقل ده روز براي كنترل تب
و ساير علايم تجويز مي شود.
در صورتي كه سرفه همراه خلط باشد از داروهاي ضد سرفه نبايد استفاده
شود زيرا در اين شرايط سرفه اثر سودمندي در تخليه ترشحات ريوي
دارد. اگر سرفه بدون خلط و دردناك باشد، ميتوان از داروهاي ضد سرفه
استفاده كرد.
براي درد خفيف، استفاده از داروهاي بدون نسخه، نظير آسپيرين يا
استامينوفن توصيه مي شود.
فعاليت:
استراحت در بستر حداقل تا 48 ساعت پس از رفع تب، درد و كوتاهي نفس
ضروري است. پس از آن به تدريج فعاليت هاي طبيعي خود را از سر
بگيريد. خستگي و ضعف ممكن است براي مدت طولاني باقي بماند،
بنابراين نبايد انتظار داشت كه توان بيمار به سرعت به حالت عادي*
بازگردد.
رژيم غذايي:
رژيم خاصي نياز نيست. مصرف مايعات را تا حداقل يك ليوان در ساعت
افزايش دهيد. اين كار به رقيق تر شدن ترشحات ريوي و در نتيجه
آسانتر شدن آنها با سرفه كمك* كند.
بروز موارد زير در طي درمان:
ـ تب
ـ عدم تسكين درد با گرم كردن محل يا مسكن ها
ـ تشديد كوتاهي نفس
ـ تيرگي يا كبودي ناخن انگشتان
ـ خلط خوني